مقاله اندازه گیری مزیت نسبی در صنعت قطعه سازی خودرو کشور از طریق DRC

دانلود مقاله اندازه گیری مزیت نسبی در صنعت قطعه سازی خودرو کشور از طریق DRC

این مقاله به اندازه گیری مزیت نسبی تولیدات شرکت های تولیدکننده قطعات تندمصرف خودرو طی یک دوره 5 ساله براساس روش هزینه منابع داخلی (برمبنای روش حسابهای صنعتی) می پردازد. بکارگیری این رویکرد جدید در ارزیابی هزینه منابع داخلی تولیدات بنگاه ها (از طریق هزینه های واحدهای تولیدی) به دلیل بهره گیری از اطلاعات به هنگام، قیمت های سایه ای و… از توانایی بیشتری نسبت به روش های متنوع قبلی برخوردار است. بدین منظور مقاله حاضر ابتدا به شاخص های اندازه گیری هزینه منابع داخلی پرداخته و سپس ضمن معرفی روش شناسی رهیافت جدید DRC به اندازه گیری مزیت نسبی چند شرکت منتخب تولیدکننده قطعات تند مصرف خودرو و تجزیه و تحلیل آن می پردازد.

شناخت از وضع موجود صنایع و ساختار حمایتی از آنها در راستای پیوستن به سازمان تجارت جهانی (WTO) از موضوعات مورد علاقه سیاستگذاران کشور است. تصمیم گیری در خصوص پیوستن به (WTO) نیازمند بررسی دقیق (بر مبنای روش های علمی) صنایع کشور در مورد مزیت های نسبی و سیاست های حمایتی موجود در آنهاست. پس از شناخت مزیت های نسبی در صنایع، می توان از آن به عنوان ابزاری جهت تخصیص مناسب منابع بین صنایع یا حتی درون صنایع استفاده نمود.

در این مقاله نیز سعی می شود با استفاده از معیار هزینه منابع داخلی [1] (DRC) که یکی از معیارهای مناسب جهت نشان دادن کارایی در تخصیص منابع است، مزیت نسبی در صنعت قطعه سازی مورد بررسی قرار گیرد. به جهت محدودیت در آمار و اطلاعات مورد نیاز تنها به هشت واحد تولیدکننده قطعات تند مصرف [2] خودرو (قطعاتی هستند که در طول عمر یک خودرو با سرعت بیشتری نسبت به سایر قطعات تعویض می شوند)، در دوره زمانی

77-1374 اکتفا شده است. بدین منظور ابتدا شاخص های اندازه گیری هزینه منابع داخلی بررسی شده و سپس روش اندازه گیری هزینه منابع داخلی در این مقاله معرفی می شود و در ادامه نتایج محاسبات مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیرند و در پایان خلاصه و نتیجه گیری ارایه می گردد.

1. شاخص های اندازه گیری هزینه منابع داخلی (DRC)

مفهوم هزینه منابع داخلی، کاربردی از تحلیل بازدهی عوامل بر پایه ارز خارجی است. به عبارت دیگر DRC هزینه فرصت از دست رفته واقعی منابع داخلی که صرف تولید یک کالای خاص بر حسب قیمت های جهانی می شود، است و یا DRC نسبت ارزش سایه ای داده های خالص داخلی به ارزش سایه ای ستانده های خالص مبادله شده می باشد (فین 1995). این معیاراولین بار توسط برونو [3] در سال 1976 و سپس در سال 1972 مطرح شد و سپس محققین دیگری نظیر کروگر (1972)، لوفسکی (1972)، گرین اوی و میلز (1990)، فین

(1995) و پرکینز (1997) با انجام تعدیلاتی، آن را مورد استفاده قرار دادند.

روش هزینه منابع داخلی بسیار مشابه روش تحلیل هزینه ـ فایده است. با این تفاوت که روش هزینه ـ فایده، کل هزینه واقعی و سوددهی را مقایسه می کند؛ در حالی که روش DRC علاوه بر در نظر گرفتن هزینه منابع داخلی، صرفه جویی در ارز خارجی را نیز محلوظ می دارد. به عبارت دیگر روش هزینه منابع داخلی [4] یک معیار هزینه ـ فایده است که براساس آن سیاستگذاران و تصمیم گیرندگان نهایی کشور، تصمیم می گیرند که آن محصول را خود تولید کنند و یا آن را از بازارهای جهانی وارد نمایند. بدین ترتیب اگر منفعت نهایی خالص حاصل از تحلیل هزینه ـ فایده مثبت باشد، طرح سرمایه گذاری انجام و در غیر اینصورت طرح متوقف می شود. پس مدل کلی DRC را می توان براساس روش منفعت خالص اجتماعی [5] فرمول بندی و تفسیر نمود.

هزینه منابع داخلی (DRC) از طریق نرخ حمایت مؤثر [6] (ERP) نیز قابل محاسبه است. کروگر (1972) تحت فروض خاصی ثابت نمود که حمایت تعرفه ای مربوط به فعالیت j به رابطه ای بین دو معیار DRC و ERP منجر می شود. یعنی:

1 + DRCj = ERPj

استفاده از یک الگوی تعادل عمومی و حل آن به منظور یافتن ضرایب فنی تولید، روشی بود که توسط برونو و کروگر (1972) جهت محاسبه هزینه منابع داخلی بکار گرفته شد. اما این روش به دلایلی نظیر کمبود اطلاعات مورد نیاز و عدم محاسبه ضرایب فنی برای یک کالای خاص امکان استفاده را محدود می کرد.

ادوارد (1984) در مقاله ای تحت عنوان منابع مزیت نسبی بین المللی [7] فرمول DRC را به شکل ساده تری به صورت زیر بکار گرفت:

: C هزینه تولید

: e نرخ ارز

: Pw قیمت مرزی کالا

: Ci هزینه نهاده های وارداتی

در این فرمول نیز چنانچه DRC کوچکتر از یک باشد، به مفهوم وجود مزیت نسبی آن کشور در تولید کالای مورد نظر است.

دکتر تیزهوش تابان [8] نیز به منظور ارزیابی فعالیت های برخی صنایع ایران از DRC کمک گرفت. الگوی تعدیل یافته DRC که توسط این محقق جهت توسعه برخی از صنایع ایران بکار گرفته شده است، عبارت است از:

: Vsi ارزش افزوده عوامل اولیه تولید داخلی که به طور مستقیم در تولید کالای j به هزینه فرصت یا قیمت سایه ای آنها بکار رفته است.

: anj ضریب داده عامل اولیه غیرقابل تجارت به ازای هر واحد از کالای j

: Nn ارزش افزوده عوامل اولیه تولید داخلی (که به صورت مستقیم و غیرمستقیم بکار گرفته شده) در تولید یک واحد از نهاده غیرتجاری nام که در تولید کالای j به قیمت سایه ای بکار رفته است.

: Dij قیمت سایه ای نهاده داخلی i ام که به طور مستقیم در تولید کالای jام به کار رفته است.

: P / j قیمت C. I. F. واحد کالای jام

: Mhj قیمت C. I. F. نهاده وارداتی است که به طور مستقیم و یا غیرمستقیم در تولید یک واحد از کالای jام بکار رفته است.

: Flj قیمت نهاده های وارداتی مستقیم وغیرمستقیم بکار رفته در تولید کالای j ام

به هر حال هزینه منابع داخلی iامین فعالیت عبارت است از نسبت هزینه های عوامل داخلی مستقیم و غیرمستقیم ارزیابی شده در هزینه فرصتشان برای تولید یک واحد از محصول iام، به تفاوت بین درآمدهای نقدی خارجی ناشی از تولید کالای jام و هزینه ارز خارجی نهاده های وارداتی مستقیم و غیرمستقیم.

براساس آنچه که در مورد روش محاسبه DRC در بالا بیان شد، در محاسبات آن بایستی هزینه های فرصت داخلی کسب یک واحد ارز خارجی مورد محاسبه قرار گیرد. بنابراین در صورت کسر DRC، به منابع داخلی به کار گرفته شده در تولید یک واحد از کالای مورد نظر توجه می شود.

به علت عدم دسترسی به ضرایب فنی در سطح کالایی وکمبود اطلاعات در این زمینه، عملاً محاسبه DRC در سطح کالایی با مشکل مواجه است. لذا جهت حصول هزینه منابع داخلی در سطح کالایی، نظرات به سمت هزینه های حسابداری واحدهای تولیدی سوق یافت و از این رهگذر رهیافت جدیدی حاصل آمد. این معیار که اطلاعات مورد نیازش به هزینه های حسابداری بنگاهها وابسته است، اولاً به ضرایب فنی نیازی ندارد و ثانیاً DRC در سطح کالایی را میسر می سازد

شامل 30 صفحه فایل word قابل ویرایش

برای دانلود این فایل اینجا کلیک نمایید

The PDF version of this page!

مقاله اندازه گیری مزیت نسبی در صنعت قطعه سازی خودرو کشور از طریق DRC